Sut i greu cyllideb myfyriwr

Poeni y bydd y coronafeirws yn eich rhoi chi mewn sefyllfa ariannol waeth? Mae'n naturiol teimlo'n ansicr oherwydd yr holl newidiadau sy'n digwydd. Gall gwneud cyllideb eich helpu chi i deimlo'n fwy hyderus wrth reoli eich arian.

Mae cyllideb fel map ar gyfer eich cyllid chi. Os bydd eich benthyciad myfyrwyr yn dod i ben neu os byddwch yn cael anhawster cael dau ben llinyn ynghyd, fe all cyllideb eich helpu chi i fynd yn ôl ar y trywydd iawn.

Os yw eich cyllid chi’n teimlo’n anwadal iawn oherwydd y coronafeirws, cyllideb yw'r lle i ddechrau. Gall ddangos i chi beth sydd gennych chi i weithio ag o, a sut i ddod drwy gyfnodau anodd. Gall rhoi cynnig arni ysgafnhau rhywfaint o straen pryderon ariannol hyd yn oed.

Beth yw cyllideb?

Yn syml, mae cyllideb yn gynllun ar gyfer sut rydych chi eisiau gwario eich arian.

Mae gwneud cyllideb fel arfer yn golygu penderfynu faint i'w wario ar bethau sy'n bwysig i chi – er enghraifft, rhent, bwyd a nosweithiau allan. Mae cynllunio'r rhain ymlaen llaw yn ffordd dda o gadw ar ben eich arian.

Mae hyn yn arbennig o ddefnyddiol os byddwch chi’n wynebu costau annisgwyl neu ostyngiad mewn incwm. Mae cyllidebu'n gwneud yn siŵr nad ydych chi’n gorwario. Ac mae'n eich helpu chi i flaenoriaethu eich gwariant nes bod pethau’n gwella.

Y peth da am gyllidebu yw nad oes angen unrhyw fathemateg gymhleth nac offer arbennig. Dilynwch y camau isod i lunio cyllideb yn yr amser mae'n ei gymryd i chi ddarllen y dudalen yma.

Cam 1: Dewis ble i wneud eich cyllideb

  • Gallwch wneud cyllideb ar ddarn o bapur neu mewn llyfr nodiadau. Mae hon yn ffordd gyflym o ddechrau arni. Gall cadw cyfrifiannell wrth law helpu – yr un ar eich ffôn, er enghraifft.
  • Mae rhaglen taenlen fel Excel yn opsiwn da os ydych chi eisiau cynilo neu ddiweddaru eich cyllideb. Gall y feddalwedd wneud symiau ar eich rhan chi hyd yn oed.

Mae llawer iawn o gyllidebau rhyngweithiol y gallwch chi eu defnyddio ar-lein neu mewn ap. Mae’r cynlluniwr cyllideb yma gan y Money Advice Service yn eithaf trwyadl.

Cam 2: Rhestru eich incwm misol

Nesaf, rhestrwch yr arian sydd gennych chi’n dod i mewn bob mis. Gall hwn gynnwys:

  • Benthyciad myfyriwr
  • Cyflogau o swydd neu weithio i chi’ch hun
  • Bwrsarïau neu grantiau
  • Budd-daliadau lles neu lwfans anabledd
  • Cyfraniad rhieni
  • Cronfeydd caledi a chefnogaeth argyfwng arall

Efallai y byddwch yn cael rhywfaint o'r incwm yma mewn taliadau untro neu swmp. Rhannwch y rhain yn ôl nifer y misoedd y mae'n rhaid i'r arian bara i gael ffigur misol.

Unwaith y bydd gennych chi eich holl ffynonellau incwm, adiwch y symiau. Dyma gyfanswm eich incwm misol.

Cam 3: Tracio eich gwariant misol

Meddyliwch am faint rydych chi’n ei wario (neu angen ei roi i’r naill ochr ar gyfer) ar:

  • Costau hanfodol. Pethau y mae’n rhaid i chi eu talu’n rheolaidd neu na allwch chi eu hosgoi’n hawdd, fel rhent a biliau. Hefyd gall eich costau hanfodol gynnwys trafnidiaeth i’r gwaith neu ddeunyddiau cwrs. Chi sydd i benderfynu.
  • Costau hyblyg. Gwariant sy’n ffitio o amgylch eich cyllid. Er enghraifft, cymdeithasu, hobïau a byrbrydau wrth fynd.

Ddim yn siŵr beth ydych chi'n ei wario? Edrychwch ar ddatganiadau banc a derbyniadau, yn ogystal ag unrhyw apiau bancio neu waledi digidol rydych chi’n eu defnyddio. Neu defnyddiwch y dadansoddiad o wariant myfyrwyr yma i’ch atgoffa chi. Mae'n iawn defnyddio amcangyfrifon.

Adiwch eich gwariant ar gyfer y mis. Dyma gyfanswm eich gwariant misol.

Cam 4: Cydbwyso eich cyllideb

Y nod yw gwario llai na’ch incwm bob mis.

Gallwch wirio hyn drwy dynnu cyfanswm eich gwariant misol o gyfanswm eich incwm misol.

  • Oes gennych chi arian ar ôl? Ystyriwch ei roi mewn cyfrif cynilo bob mis i greu cronfeydd wrth gefn i chi’ch hun.
  • Cael anhawster ymdopi? Peidiwch â chynhyrfu. Dyma ble mae eich cyllideb yn eich cefnogi chi.

Rhoi eich cyllideb ar waith

Dewiswch ddyddiad rheolaidd i fynd drwy eich cyllideb. Mae dechrau neu ddiwedd y mis yn amser da, ond efallai y byddwch eisiau ei gwirio’n amlach tra mae eich cyllid yn amrywio.

Talwch eich costau hanfodol i ddechrau. Neu rhowch yr arian i'r naill ochr mewn lle diogel neu (gwell fyth), mewn cyfrif ar wahân nes bod y biliau'n ddyledus.

Os yw eich costau hanfodol yn fwy na'ch incwm, edrychwch eto ar yr hyn rydych chi wedi'i gategoreiddio fel hanfodol. Ai dymunol, ac nid hanfodol, yw rhai o’r rhain mewn gwirionedd? Os ydych chi wedi gwirio hyn ac os oes gennych chi fwy o gostau hanfodol nag o arian yn dod i mewn o hyd, gwnewch apwyntiad i siarad gyda rhywun yn eich prifysgol. Mae gan lawer o brifysgolion arian cefnogi i fyfyrwyr sy'n profi caledi ariannol.

Os oes gennych chi unrhyw incwm ar ôl ar ôl costau hanfodol, rhannwch hwn rhwng eich costau hyblyg. Ond peidiwch â dim ond gwario wrth fynd. Rhaid i chi osod terfynau ar gyfer pob cost a cheisio peidio â thalu mwy na hynny bob mis.

Dyma lle gallwch chi deimlo eich bod yn rheoli eich arian yn dda hefyd:

  • Gweld ble mae eich arian yn mynd, a phenderfynu a yw’n gweithio i chi.
  • Dod o hyd i ffyrdd o wario llai. Mae newid i frandiau neu ddarparwyr biliau rhatach yn ddechrau da.
  • Cynyddu eich incwm. Gwirio eich bod yn ennill <arian priodol> neu chwilio am ffyrdd eraill o ennill arian ychwanegol.
  • Cael cyngor arbenigol i fynd i’r afael â phryderon ariannol, yn enwedig pryderon am ddyledion. Gall eich prifysgol helpu.

Mynd i’r afael â phroblemau

Weithiau, efallai y bydd eich costau hanfodol yn fwy na'ch incwm neu gyllid. Efallai bod hynny'n wir ar hyn o bryd os yw’r coronafeirws yn rhoi pwysau ychwanegol arnoch chi.

Dechreuwch drwy adolygu'r hyn sydd ar eich rhestr hanfodion. Mae'n normal gweld y pethau rydyn ni'n eu mwynhau neu’n eu gwerthfawrogi fel pethau hanfodol, ond ceisiwch gymryd cam yn ôl. Wrth wneud hynny, edrychwch a oes posib i chi fargeinio am unrhyw gostau is, neu ffyrdd o arbed arian.

  • Mae prydau parod a thecawê yn gyflym ac yn hawdd, ond bydd dibynnu arnynt yn costio mwy na gwneud eich bwyd eich hun. Ddim yn hyderus yn y gegin? Mae gan YouTube lond gwlad o ryseitiau hawdd y gallwch chi eu coginio’n rhad iawn.
  • Gall car deimlo fel rhywbeth hanfodol, ond mae gwaith cynnal a chadw ac MOT yn gallu bod yn gostus. Mae trafnidiaeth gyhoeddus, cerdded neu hyd yn oed gynlluniau rhannu ceir yn rhatach yn aml.

Fe welwch chi ffyrdd ymarferol o ddelio â llety a chostau anodd eraill yn y canllaw yma i broblemau ariannol myfyrwyr. Neu siaradwch â'ch prifysgol am fwy o gyngor neu gyllid. Yn bendant, cysylltwch â nhw os ydych chi’n cael trafferth ymdopi’n ariannol, oherwydd efallai bod cronfeydd caledi y gallwch chi wneud cais iddyn nhw.

Dal ati

Does dim rhaid i'ch cyllideb chi fod yn berffaith y tro cyntaf. Fel unrhyw beth, mae'n dod yn haws gydag ymarfer.

Ar ôl i chi ddod i ddeall sut i gyllidebu, rhowch nod ariannol i chi'ch hun. Gall hyn ymwneud ag adeiladu eich sicrwydd ariannol neu weithio tuag at gyllideb gytbwys ar ddiwedd pob mis. Os oes gennych chi ddigon o incwm, efallai y byddwch eisiau dewis rhywbeth i gynilo ar ei gyfer. Gallai fod yn gronfa argyfwng neu'n wobr neu anrheg am eich gwaith caled.

Penderfynwch faint i'w neilltuo bob mis. Neu heriwch eich hun i dorri'n ôl ar wariant diangen, a chynnwys cynilo yn eich nod.

Mae nodau ariannol yn rhoi rhyw fath o gyfeiriad i chi ac yn eich annog i ddal ati.

Ac mewn gwirionedd, dyna holl bwrpas mapiau.